3.6 Grondbeleid

Actuele prognose van de te verwachten resultaten van de totale grondexploitatie

 
De gemeentelijke actieve en faciliterende grondexploitatiebegrotingen zijn geactualiseerd per 1-1-2026 en vastgesteld via raadsbesluit over de Meerjaren Prognose Grondexploitaties 2026 (d.d. 1 juli 2026). Bij deze actualisatie is onder meer gebruik gemaakt van de Actualisatie parameters grondexploitaties (collegebesluit d.d. 30-12-2025), Grondprijzenbrief 2026 Amstelveen (collegebesluit d.d. 30-12-2025) en geactualiseerde gemeentelijk plankostenmodel 2026. Inzichten vanuit voortgang, nieuwe of herziene overeenkomsten en geactualiseerde ramingen zijn ook verwerkt.

Via de tweede tijdvakrapportage 2026 wordt een tweede actualisatie doorgevoerd voor de projecten met omvangrijke wijzigingen op de jaarschij f.

Actieve grondexploitatie (BIE)

Per 1-1-2026 zijn 14 actieve grondexploitaties operationeel, met een totaal verwacht netto  eindresultaat van € 34,9 miljoen voordelig (inclusief reeds gerealiseerde resultaat- en winstneming). In  2026  (tot en met 1 juli 2026) is daarnaast de grondexploitatie 'Appellaan-Notenlaan' door de raad vastgesteld met een begroot resultaat van € 0,24 miljoen voordelig op eindwaarde. Het totale nog te nemen resultaat is per 1-7-2026 begroot op € 35,2 miljoen voordelig op eindwaarde.

Het projectresultaat bestaat uit financieel nadelige en voordelige projecten:

• 3 grondexploitaties met een nadelig resultaat van in totaal € 0,66 miljoen op eindwaarde. Voor dit resultaat is een verliesvoorziening getroffen.
• 12 grondexploitaties met een verwacht voordelig resultaat van in totaal € 35,8 miljoen op eindwaarde. Hierop wordt in de loop der jaren winst genomen.

Er is één actieve grondexploitaties in voorbereiding (agiv): te weten Carmenlaan fase 2. Het door de raad verstrekte voorbereidingskrediet voor dit project bedraagt € 388.000.

Faciliterende grondexploitatie (FAC)

Per 1-1-2026 zijn 18 faciliterende grondexploitaties operationeel met een totaal projectresultaat op eindwaarde van circa € 1,42 miljoen voordelig (inclusief gerealiseerde resultaat- en winstneming en exclusief het resultaat Legmeer facilitair in voorbereiding). In 2026 (tot en met 1 juli 2026) is daarnaast 1 faciliterend project geopend, te weten Legmeer cluster 3.

Eventueel ontstane tekorten of overschotten bij faciliterende grondexploitaties worden in het jaar waarin ze zich voordoen verantwoord. Of als deze nog niet zeker zijn wordt er een voorziening gevormd. Voor enkele facilitaire projecten worden tekorten verwacht in de komende jaren. Voor deze tekorten is een voorziening gevormd. De totale stand van deze voorziening bedroeg per 1 januari 2026 € 6,5  miljoen (exclusief Legmeer facilitair in voorbereiding).

Het afsluiten van voltooide grondexploitaties

Bij de jaarrekening worden grondexploitaties financieel afgesloten. Afsluiting gebeurt alleen indien de werkzaamheden zijn afgerond en voorziene kosten en opbrengsten zijn gerealiseerd.

Een onderbouwing van de geraamde winstneming

De uitgangspunten voor de financiële resultaatneming bij actieve grondexploitatie verlopen volgens de zogenaamde POC-methode, zoals vastgelegd in de notitie 'Grondbeleid in begroting en jaarstukken' van de commissie BBV (2023). Door toepassing van deze methode worden winsten genomen naar rato van de voortgang van het project. Hierbij wordt rekening gehouden met de invloed van (gewogen) projectspecifieke risico's vanuit het voorzichtigheidsbeginsel. Vanuit de POC-methode is de daadwerkelijke winstneming over het betreffende jaar sterk afhankelijk van de voortgang op de projecten.

Het kan voorkomen dat bij de berekening van de tussentijdse winstneming in enig jaar blijkt dat de reeds genomen en verantwoorde tussentijdse winstneming in voorgaande jaren te hoog is geweest omdat (verwachte) kosten en/of opbrengsten nadelig zijn bijgesteld en of project specifieke risico’s zijn toegenomen. Het bedrag dat te veel aan tussentijdse winst is genomen wordt dan verrekend met de tussentijdse winstneming van het huidige jaar of indien nodig zelfs (gedeeltelijk) ‘teruggedraaid’ door een ‘verliesneming’ in het huidige jaar. Er wordt daarom gesproken over resultaatneming en niet over sec winst- of verliesneming.

Zoals hiervoor verwoord is in de actieve grondexploitaties een totale winstneming van € 35,8 miljoen begroot op de financieel voordelige projecten. Voor het jaar 2027 bedraagt de verwachte winstneming  op basis van de MPG 2026 en vastgestelde grondexploitaties 2026 ca. € 6,7 miljoen.

Prognose

In onderstaande tabel is de prognose van de actieve vastgestelde grondexploitaties opgenomen per stand MPG 2026 inclusief de in 2026 vastgestelde grondexploitatie Appellaan- Notenlaan.