Ruimtelijk beleid, visies en ontwikkelingen

• Faciliteren en regie voeren op de ruimtelijke ontwikkeling van de stad zodat zij aansluiten op bestaande kwaliteiten van de stad en bijdragen aan verbetering van de leefbaarheid;
• Uitvoering geven aan Omgevingswet.

Omgevingswet
Sinds de invoering van de Omgevingswet (januari 2024) is de systematiek van deze ingrijpende wetswijziging nog steeds in ontwikkeling. We werken eraan om onze eigen (digitale) dienstverlening aan te sluiten op de landelijke standaarden en mogelijkheden. Dit vraagt een aanzienlijke inspanning en inzet van ambtelijke capaciteit. De Omgevingswet betekent in veel opzichten een andere manier van werken. Door aanpassingen in de werkprocessen spelen we hier  op in. Organisatorisch sturen we, in lijn met de systematiek van de Omgevingswet, op een duidelijker onderscheid in beleid tussen visies (raadsbevoegdheid), programma's en plannen/uitvoeringsregels (collegebevoegdheden).
Door keuzes vanuit de landelijk overheid is de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) nog maar voor een zeer beperkt deel ingevoerd en zijn de gevolgen van deze wetswijziging nog maar heel beperkt merkbaar. De verdere uitrol van deze wetgeving is nog niet duidelijk.

Omgevingsvisie
De Omgevingsvisie "Amstelveen Bloeit" is, als één van de verplichte instrumenten van de Omgevingswet, eind 2024 vastgesteld. Met de Omgevingsvisie geeft de gemeenteraad vanuit het bredere perspectief van de fysieke leefomgeving richting aan de ontwikkeling en het beheer van de gemeente. Ook de fysieke ruimte vragen vanuit het sociale domein zijn in de Omgevingsvisie meegenomen. Met het inwerking treden van de Wet regie Volkshuisvesting per 1 juli 2026  is ook de verplichting ontstaan om binnen een jaar na inwerking treden van deze wet het thema Wonen expliciet toe te voegen aan de omgevingsvisie en de kaders en uitwerking van het beleid op dit onderwerp vast te leggen in een wettelijk verplichting omgevingsprogramma.
De Omgevingsvisie is het belangrijkste richtinggevende document van de gemeente voor ontwikkelingen en keuzes ten aanzien van de inrichting, kwaliteit en gebruiksmogelijkheden van de fysieke leefomgeving.

Hoogbouwvisie
De Hoogbouwvisie uit 2019 is geëvalueerd. In 2024 is gestart met het actualiseren van de visie onder het motto laagbouw waar het kan, verdichting en hoogbouw waar het passend is. Hierbij is aansluiting gezocht richtinggevende/ locatiebepalende uitgangspunten van de Omgevingsvisie. Hoogbouw kan in Amstelveen noodzakelijk zijn om wonen, werken en voorzieningen met een goede bereikbaarheid te combineren. Buiten de in de Omgevingsvisie aangeduide gebieden die voor hoogbouw in aanmerking komen is het optoppen van bestaande complexen een tweede lijn die is onderzocht als één van de oplossingen voor de behoefte aan meer woningen in de stad. Uit de evaluatie en de onderzoeken is geconcludeerd dat in combinatie met de Omgevingsvisie er niet zozeer een nieuwe visie nodig is maar meer concrete handvatten om initiatieven te kunnen beoordelen en projecten te kunnen sturen. Dit werken wij uit in beleidsregels die wij 2026  vaststellen.

Sociale Koop 

Een nieuw instrument is sociale koop. Hiermee bieden we inwoners de mogelijkheid om betaalbaar een eigen woning te verwerven en vermogen op te bouwen. We zetten verschillende instrumenten in om de koop betaalbaar te houden. Prijsgebonden koop, zelfbewoningsplicht, terugkoopregelingen en kettingbedingen. De keuze tussen de instrumenten wordt per project gemaakt. 

Groenvisie
De Groenvisie is in juli 2024 vastgesteld door de gemeenteraad. De doorwerking naar ontwikkelingen en projecten vindt vanaf dat moment plaats. In 2026 hebben wij de vervolgstap gezet om deze visie in samenhang met daarmee samenhangende thema's zoals onder andere  water en biodiversiteit verder uit te werken in een omgevingsprogramma.

Park Amstelveen-Zuid
In de afgelopen periode is een verkenning gedaan naar de mogelijkheid om een nieuw stadspark als onderdeel van een ecologische zone te ontwikkelen aan de zuidrand van de stad. De raad is bijgepraat over de resultaten van deze verkenning park zuid. In de komende periode bepalen wij de verder in dit kader te nemen stappen.

Beneluxbaan en omgeving
De Beneluxbaan biedt aan beide kanten van de weg ruimte voor toevoeging van functies: wonen, kantoren en (maatschappelijke en commerciële) voorzieningen. Stedelijke verdichting kan passend zijn langs deze verkeersader van de stad, die goed bereikbaar is met openbaar vervoer en fiets. Hierbij valt ook te denken aan tijdelijke woonvoorzieningen voor doelgroepen. Het waarmaken van de ambities op deze locatie vraagt eerst om het in beeld brengen van de kansen en randvoorwaarden van een mogelijke ontwikkeling en een verkenning van de wijze waarop de gemeente regie daarop kan houden. Hiervoor is extra geld beschikbaar gesteld.

Ruimtelijke Kwaliteit (welstand)
Bouwkwaliteit, architectuur en een goede aansluiting op de openbare ruimte dragen bij aan de kwaliteit van de fysieke leefomgeving. Vernieuwing en bijzondere architectuur willen wij waar mogelijk een kans geven in zowel nieuwbouw als in transformatie. De inzet van de stadsbouwmeester in een vroegtijdig stadium van gebieds- dan wel projectontwikkeling kan hieraan bijdragen. Het beleid, de regelgeving en onze werkwijze ten aanzien van Ruimtelijke kwaliteit actualiseren wij passend in de systematiek van de Omgevingswet waarbij de regels voor ruimtelijke kwaliteit worden verwerkt in het Omgevingsplan.

Ruimtelijke agenda

In 2025 zijn ruimtelijke agenda’s van het KLM-terrein en het ziekenhuisgebied door ons college vastgesteld. Eind 2026 ronden wij naar verwachting de ruimtelijke agenda’s van het Zwembadgebied, Kronenburg (zakelijk deel) en Bovenkerk af. Daarnaast starten wij een verkenning naar welke vervolgstappen mogelijk zijn voor reeds eerder afgeronde agenda's zoals bijvoorbeeld het Ziekenhuisgebied.